I powstanie śląskie (1919-2019)

2019-05-27 (Poniedziałek) - 2019-07-31 (Środa)
Biblioteka Śląska w Katowicach
Wystawa okolicznościowa w Bibliotece Śląskiej
27 maja 2019 r. w holu głównym Biblioteki Śląskiej w Katowicach została otwarta wystawa z okazji 100. rocznicy I powstania śląskiego.

Przedstawia ona – w oparciu o unikatowe zbiory Biblioteki – przebieg i znaczenie powstania oraz obchody jego rocznic. Główną część ekspozycji stanowią artykuły z gazet wydawanych w latach 1919–1939 na Górnym Śląsku i sąsiadujących z nim regionach Polski.

Oś wystawy stanowią artykuły z gazet polskich z sierpnia 1919 r. wydawanych w: Bytomiu („Katolik”), Gliwicach („Głos Śląski” i „Kuryer Śląski”), Katowicach („Gazeta Robotnicza”, „Górnoślązak” i „Polak”), Królewskiej Hucie, dzisiejszy Chorzów („Dziennik Śląski”), Opolu („Gazeta Opolska” i „Nowiny”) oraz Raciborzu („Nowiny Raciborskie”). Ewenementem wśród prasy polskiej jest wydawane w Opolu w języku niemieckim czasopismo „Weisse Adler”. Było ono adresowane do ludności mieszkającej na Górnym Śląsku posługującej się na co dzień językiem niemieckim, o nieukształtowanej świadomości narodowej. Celem czasopisma było przekonanie jej do głosowania za Polską w przyszłym plebiscycie.

Zaprezentowano także artykuły ze śląskiej prasy niemieckiej: „Der Oberschlesische Kurier” (Królewska Huta-Chorzów), „Der Oberschlesische Wanderer” (Gliwice), „Ostdeutsche Morgenpost” (Bytom) oraz „Volkswille’ (Katowice). W antypolskiej propagandzie celował katowicki tygodnik niemiecki „Der Schwartze Adler”. Echa powstania w sąsiadujących z Górnym Śląskiem regionach znajdujemy w artykułach czasopism wydawanych w Cieszynie („Dziennik Cieszyński”, Gwiazdka Cieszyńska” i „Wiadomości Cieszyńskie”) oraz w Sosnowcu („Głos Pracy”). W Częstochowie w 1919 r. ukazywał się tygodnik „Prawda”, którego celem było zapoznanie mieszkańców Polski z ziem byłego zaboru rosyjskiego z koniecznością podjęcia działań na rzecz połączenia Górnego Śląska z Macierzą, a także wsparcie na nim agitacji propolskiej. Do uchodźców górnośląskich po sierpniu 1919 r. było adresowane czasopismo wydawane w Sosnowcu „Powstaniec”.  Obchody rocznic powstania w województwie śląskim w latach 1927-1939 ukazują artykuły zamieszczone w dziennikach „Górnoślązak”, „Katolik”, „Polonia” (Katowice), a szczególnie w gazecie „Polska Zachodnia” i czasopiśmie „Powstaniec Śląski”. Szczególnie podniosłe uroczystości miały miejsce w Katowicach w 1929 r., w 10. rocznicę powstania, przy udziale Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego.

Uzupełnieniem artykułów prasowych są opracowania naukowe i popularnonaukowe, wspomnienia, utwory literackie poświęcone powstaniu, a także fotografie. Do zwiedzających adresowany jest okolicznościowy folder.


Wystawę oglądać można do końca lipca br.

Organizator: Biblioteka Śląska
Miejsce wydarzenia: Biblioteka Śląska, plac Rady Europy 1, Katowice

Galeria zdjęć
Po kliknięciu na obrazku zostanie otwarte okno modalne z dużą wersją obrazka. Możliwe będzie przeglądanie galerii kolejnych obrazków.
Korzystanie z galerii za pomocą skrótów klawiszowych:
  • Escape: zamyka galerie.
  • Spacja: uruchamia/zatrzymuje automatyczny slaidshow (play/pause).
  • Lewa strzałka: poprzedni slaid.
  • Prawa strzałka: następny slaid.
fot. BS fot. BS fot. BS fot. BS fot. BS